Forum - Edebiyat, Eğitim, Genel Kültür Forumu - vBulletin

Toplam 1 adet sonuctan sayfa basi 1 ile 1 arasi kadar sonuc gösteriliyor
dqw
  1. #1
    Onursal Üye Palmyra - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Kasım.2008
    Yaş
    30
    Mesajlar
    113

    Standart Basit makineler

    BASİT MAKİNELER

    Günlük hayatımızdaki işlerimizi daha kolay yapabilmek için bazı araçlar kullanırız.İşlerimizi kolaylaştıran bu aletlere basit makineler denir.Basit makinelerle kuvvetin büyüklüğünü ya da kuvvetin yönünü değiştirebilir, uygulama noktasını kaydırarak işlerimizi kolaylaştırırız.

    Basit makineler bize işten kazandırmaz.Yani iş kazancı olmaz.Basit makinelerde kuvvetin yaptığı iş, yükün kazandığı enerji kadardır.
    Basit makinelerde kuvvetten ya da yoldan kazanç sağlanır.Bir basit makinede işten kazanç sağlanmadığı için aynı anda hem kuvvetten hem de yoldan kazanç sağlanamaz.

    Basit makinede kuvvet kazancı


    Basit makinelerde verimi % 100 kabul ettiğimiz durumlarda kuvvetten kazanç sağlarsak yoldan kaybederiz, yoldan kazanç sağlarsak kuvvetten kaybederiz.

    Basit Makine Çeşitleri

    KALDIRAÇLAR
    Sabit bir nokta(destek noktası) etrafında dönebilen sistemlere kaldıraç denir. Kaldıracın etrafında döndüğü noktaya destek denir.Kuvvetin destek noktasına olan uzaklığına kuvvet kolu, yük ile destek arasındaki uzaklığayük kolu denir. Bir kaldıraçta kuvvet kolu, yük kolundan ne kadar uzun olursa, bu kaldıraçla kaldırılabilecek yük de o kadar büyük olur. Dengede olan bir kaldıraçta, kuvvetle kuvvet kolunun çarpımı, yükle yük kolunun çarpımına eşittir.


    • Kuvvet x Kuvvet kolu = Yük x Yük kolu
    • F . x = P . y

    Kaldıraçlar, destek noktasının, kuvvet ve yükün bulunduğu yere göre çift ve tek taraflı kaldıraç olmak üzere iki gruba ayrılır.

    1. Çift Taraflı Kaldıraç
    Kuvvetin yönünü değiştirir, kuvvetten kazanç sağlar.


    F : Kuvvet P : Yük
    x : Kuvvet kolu y : Yük kolu
    Yük Kolu: Yükün desteğe uzaklığıdır
    Kuvvet Kolu: Kuvvetin desteğe uzaklığıdır.

    Eşit kollu terazi, makas, tahteravalli,kerpeten ve pense gibi aletler günlük hayatta kullandığımız çift taraflı kaldıraçlara örnek verilebilir.

    2. Tek Taraflı Kaldıraç
    Desteğin uçta olduğu kaldıraçlardır. Tek taraflı kaldıraçlar iki çeşittir.

    1. Desteğin uçta, yükün ortada olduğu kaldıraçlar:
    Bu tür kaldıraçlarda kuvvetten kazanç, yoldan kayıp vardır.
    El arabası, fındık kıracağı, gazoz açacağı, insan çenesi desteğin uçta yükün ortada olduğu kaldıraçlara örnek olarak verilebilir.


    2. Desteğin uçta, kuvvetin ortada olduğu kaldıraçlar:
    Bu tür kaldıraçlarda yoldan kazanç, kuvvetten kayıp vardır. Cımbız, maşa, iş makinelerinin pistonla çalışan kolları, ön kollarımız kuvvetin ortada, yük ve desteğin uçlarda olduğu kaldıraçlara örnek verilebilir.


    Kaldıraçlarda kuvvet kazancı


    Kaldıraçlar üzerine yaptığı çalışmalarla tanınan Arşimet milattan önce 287 – 311 yılları arasında yaşamıştır. Arşimet’in kaldıracın önemi üzerine öğrencilerine ders anlatırken, “Bana bir dayanak noktası verin Dünya’yı yerinden oynatayım” dediği söylenmektedir.
    Örnek:
    Aşağıdaki şekilde görülen kaldıraçta F kuvvetinin kaç N olacağını hesaplayınız.


    Çözüm:
    Kuvvet
    x Kuvvet kolu
    = Yük x Yük kolu eşitliğinden
    F . 10 = 50 . 6 10 F = 300 F = 30 N bulunur.

    MAKARALAR
    Basit makinelerden birisi de makaralardır. Sabit bir eksen etrafında dönen ve çevresinde ip geçebilmesi için bir oluk bulunancisimlerdir.İpin bir ucuna yük asılır, diğer ucuna kuvvet uygulanır.Bayrak direklerinde, vinç halatlarında, inşaat asansörlerinde makaralardan yararlanılır.

    Sabit makaralar ve hareketli makaralar olmak üzere iki çeşit makara vardır.

    1. SABİT MAKARALAR
    Çevresinden geçen ip çekildiğinde sadece dönme hareketi yapan makaralardır.Sabit makaralar bir yere sabitlenerek kullanılır.

    Sabit makaralarda uygulanan kuvvet yükün ağırlığına eşittir.
    Sabit makaralar kuvvetin yönünü değiştirir.Kuvvetten veya yoldan kazanç sağlamaz. Kuvvet veya yol kaybına yol açmaz.

    2. HAREKETLİ MAKARALAR
    Hem dönebilen hem de yükselip alçalabilen, yükle beraber hareket eden makaralardır. Hareketli makara bir yükü ağırlığından küçük bir kuvvetle taşımakta kullanılır.Bu tip makaralarda kuvvet yükün yarısına eşittir.Makara ağırlığını ve sürtünmeleri önemsiz saydığımızda yük ile kuvvet ilişkisi

    Bu tip makaralarda kuvvet yükün yarısına eşittir. Örneğin 100N’luk yük 50N’luk kuvvetle dengelenir.

    Hareketli makaralarda kuvvetten kazanç sağlanırken aynı oranda yoldan kayıp olur.Örneğin makarayı 2 m yükseltebilmek için ipin 4 m çekilmesi gerekir.

    PALANGALAR



    EĞİK DÜZLEM

    Ağır yükleri yolu uzatarak, küçük kuvvetlerle yukarı taşımak için kullanılan basit makinelrdir.

    Örnek:
    20 N luk bir yükü, 3 m yüksekliğe taşımak için 4 m uzunluğunda bir eğik düzlem kullanılıyor.Yükü taşıyan kuvvetin büyüklüğü kaç N olur?

    Çözüm:
    Eğik düzlemde yük ile kuvvet arasındaki bağıntı F . L = P . h olduğundan
    F . 4 = 20 . 3
    4F = 60
    F = 15 N olur.

    VİDA

    Vidalat tahta veya metalden yapılmış, cisimleri birbirine tutturmaya yarayan basit makinekerdir.Vidaların yapısı bir silindirin etrafına dolanmış olan eğik düzlem gibidir.Bir vidada iki diş arasındaki uzaklığa vida adımı denir.Vida bir tam dönüş yaptığı anda bir vida adımı kadar ilerler.Vidayı döndüren kuvvet daha uzun yol alır.Dolayısıyla daha büyük kuvvete dönüşür.Vida başının yaptığı iş, vida ucunun yaptığı işe eşittir.Bir vida F kadar kuvvetle döndürülürken yüzeye P büyüklüğünde bir kuvvet uygular.

    Örnek:
    Vida adımı 3 mm olan bir vida 10 tam dönüş yaptığında batırıldığı yüzeyde ne kadar yol alır?
    Çözüm:
    Vidanın bir tam dönüşünde bir vida adımı kadar yol aldığını hatırlarsak,
    Dönme sayısına N, ilerlediği yola da h dersek, ilerleme miktarını
    h = N . a formülü ile hesaplarız.
    h = 10 . 3 = 30 mm olur.

    ÇIKRIK
    Merkezlerinden geçen aynı eksen etrafında birlikte dönen iki silindir yada ortak ekseni bir kol ve bir silindirden oluşan sistemlerdir. Çıkrıklar kuyudan su çekmek ya da yün eğirmek için kullanılır.Çıkrıkta yük küçük silindire bağlıdır.Kuvvet de çapı büyük olan silindire etki eder.Çıkrık kolu bir tur dönünce, kuvvet kolu da bir kez döner.Dolayısı ile yükü çeken ip silindirin çevresine eşit olan uzunlukta bir yol almış olur.Yükün aldığı yola h, çıkrığın tur sayısına N dersek, alınan yol
    formülü ile hesaplanır.
    Çıkrığa uygulanan kuvvet yükten küçük olduğu için kuvvetten kazanç sağlanır.İş ve enerjiden kazanç sağlanmaz.

    F = Uygulanan kuvvet
    P = Yük
    r = İpin sarıldığı silindirin yarıçapı
    R = Çıkrık kolunun yarıçapı

    Çıkrıkla kaldıraçların çalışma prensipleri aynıdır.
    Kuvvet x Kuvvet kolu = Yük x Yük kolu
    F x R = P x r

    Örnek:
    Aşağıdaki şekilde görülen çıkrıkta kol 5 tur döndüğü zaman, yük kaç cm yükselir?( Pi = 3 alınız.)


    Örnek:
    Büyük silindirinin çapı, küçük silindirinin 2 katı olan bir çıkrıkta 4 N luk bir kuvvetle taşınabilecek en fazla yük kaç N olur?
    Çözüm:
    Büyük silindirin çapı 2 olarak alınır.
    F x R = P x r formülünden
    4 . 2 r = P . r
    P = 8 N olur.

    DİŞLİLER
    Hareketin yönünü ve dönme hızını değiştiren ve üzerinde dişler açılmış basit makinelere dişli çark denir.Dişli çarklar tek başına kullanılmaz.Sistem için en az iki dişli çark gerekir.iki çark karşı karşıya geldiğinde dişler birbirine kenetlenerek döner.Araba viteslerinde, mikserlerde, bisikletlerde, el matkaplarında, kurulan saat ve kurmalı oyuncaklarda kullanılır.Bir dişlinin yarıçapı arttıkça dönme sayısı azalır.Yani dişlinin tur sayısı yarıçapı ile ters orantılı olur.Tur sayısı n ile gösterilir.

    Örnek:


    KASNAKLAR

    Kasnaklar da dişliler gibi hareketin yönünü ve hızını değiştirirler. Kasnaklar birbirine kayışlarla ya da iplerle bağlanır.

    Kasnakların bağlanma şekilleri ister ters, ister düz olsun,tur sayıları yarıçapları ile orantılıdır.
    Eş merkezli kasnaklarda ise tur sayıları ve dönüş yönleri aynıdır.

    KAMALAR

    İki eğik düzlemin tabanlarının birleştirilmesiyle elde edilen düzeneklerdir.Kamalar metal ya da tahtadan yapılır ve kesicidir. Balta, bıçak, çivi ucu kamaya örnek verilebilir.Nesneler kesilmek istendiğinde kamanın keskin ucu nesneye dayanır ve üzerinden sert bir cisimle vurularak basınç oluşturulur.Böylece kesme işlemi gerçekleşir.nesne duruken kama hareket eder.

    TEKERLEK VE DİNGİL

    Tekerlekler dönerek hareket ederek yüzey ile olan sürtünmeyi azaltır ve kolaylıkla iş yapmayı sağlar.Buzdolabı, çamaşır makinesi, kara taşıtları, bisiklet, masa, valiz vb eşyalarda tekerlek kullanıldığını biliriz.Bu saydığımız eşyalardaki tekerlekler hareketlidir.
    Musluk, direksiyon, kapı tokmağı vb araçlarda ise sabit tekerlekler kullanılır.Bu araçlarda biri büyük diğeri küçük iki tekerlek vardır.Bu iki tekerlek aynı eksenin etrafında döner.Küçük olan tekerleğe dingil denir.

    BİLEŞİK MAKİNELER

    Birden fazla basit makinenin bir arada kullanılmasıyla oluşan makinelerdir.Tirbüşon, matkap, el arabası vb aletler bileşik makinelerdir.

    Konu Palmyra tarafından (10.Ocak.2010 Saat 22:26 ) değiştirilmiştir.
    http://img116.imageshack.us/img116/6060/yagmur05au5.gif

Benzer Konular

  1. Basit Makinalar
    Konu Sahibi Fuzuli Forum Fizik ve Kimya
    Cevap: 0
    Son Mesaj : 28.Ocak.2010, 14:50
  2. Basit 10 Egzersizle Formunuzu Koruyun
    Konu Sahibi SongüL Forum Beslenme - Diyet
    Cevap: 0
    Son Mesaj : 26.Aralık.2009, 15:07
  3. Basit sorunlara karşı orjinal çözümler
    Konu Sahibi EKoL Forum Komedi ve Mizah
    Cevap: 0
    Son Mesaj : 03.Kasım.2009, 14:25
  4. Basit bir omlet...
    Konu Sahibi Fairy Forum Yemek Tarifleri
    Cevap: 1
    Son Mesaj : 24.Aralık.2008, 10:39

Yetkileriniz

  • Konu Acma Yetkiniz Yok
  • Cevap Yazma Yetkiniz Yok
  • Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
  • Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok
  •  
müslüman sohbet, islami forum sohbet oyun